Prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę SAFE o unijnej pożyczce na obronność opiewającej na kwotę 43,7 mld euro. Swoją decyzję wyjaśnił w orędziu, które wygłosił 12 marca. Wskazał m.in., że SAFE jest ogromnym kredytem zagranicznym, zaciąganym na 45 lat, a koszt jego odsetek może wynieść nawet 180 mld zł. Jednocześnie przedstawił alternatywę dla eurokredytu SAFE - polski SAFE 0 procent, czyli koncepcję Polskiego Funduszu Inwestycji Obronnych, którego głównym źródłem finansowania byłby zysk Narodowego Banku Polskiego.

Weto prezydenta stało się przedmiotem ostrego sporu politycznego. Najmocniej krytykują je politycy z rządowej koalicji, którzy uważają, że decyzja ta uderza w bezpieczeństwo Polski. Posłowie KO Urszula Augustyn i poseł Robert Wardzała zwołali w tej sprawie briefing prasowy.

- Oprócz tego, że ta ustawa miała zabezpieczać przemysł i żołnierzy Wojska Polskiego, miała zabezpieczać także policję i straż graniczną, a także przygotować pieniądze na rozwiązania infrastrukturalne, które są niezbędne do tego, aby wojskowy transport sprawnie się odbywał. Chcę powiedzieć, że Tarnów jest miejscem, który w tym programie miał odgrywać bardzo ważną rolę. Oprócz tych pieniędzy, które były bezpośrednio przeznaczone na duże inwestycje, były też inwestycje mniejsze. 3 mld zł dla policji i 3 mld zł dla straży granicznej - było to clou, które miało znaleźć się w tarnowskich zakładach zbrojeniowych. To były pieniądze na amunicję, ale przede wszystkim na małe karabiny, które są naprawdę policji i straży granicznej potrzebne - mówiła Urszula Augustyn. 

Posłanka dodała, że rząd "sam musi teraz zadbać o to, żeby te pieniądze zostały sprowadzone do Polski". Przypomnijmy, że po wecie Karola Nawrockiego, rząd Donalda Tuska przyjął uchwałę do realizacji programu Polska Zbrojna z wykorzystaniem wsparcia z SAFE. Pożyczka miałaby zostać zaciągnięta przez BGK na rzecz Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych i sfinansować tylko część projektów (bez zamówień sprzętu dla służb mundurowych). W dokumencie rząd zadeklarował jednak kontynuację działań na rzecz pozyskania środków także na wsparcie zadań policji, straży granicznej i służby ochrony państwa. 

Poseł Robert Wardzała oznajmił, że w przypadku Małopolski z zablokowanych środków z programu SAFE miały skorzystać 923 firmy i podmioty gospodarcze. Nie potrafił jednak wymienić żadnej z nich, poza Zakładami Mechanicznymi. - Nie dysponuję listą. Część z nich pewnie będzie utajniona - stwierdził. - To są miejsca pracy, które mogły dostać potężny zastrzyk, a jednocześnie wykonać gigantyczną pracę na rzecz uzbrajania i wzmacniania bezpiecznej pozycji Polski w sytuacji, w której się znajdujemy - przekonywał.

Zablokowanie ustawy SAFE przez Karola Nawrockiego porównał do sytuacji chorego, który pilnie potrzebuje środków na przeżycie. - Ja bym to porównał do sytuacji, gdy zachoruje człowiek i potrzebuje nagle drogiej terapii i ma do wyboru - albo idzie na trzy zmiany do pracy na pięć lat w nadziei, że przeżyje ten czas i jeszcze będzie miał siłę tę terapię przejść, albo bierze kredyt i natychmiast się leczy, stawia się na nogi, co gwarantuje mu przeżycie, a przez kolejne pięć lat będzie mógł ten kredyt spłacać, pracując na dwóch czy trzech zmianach - powiedział poseł Wardzała.

- Upominamy się nie tylko o Tarnów i o miejsca pracy, ale o to, co dzieje się w sieci, o te kłamstwa, które środowisko pana prezydenta i PiS-u bez drgnienia powieki w sieci rozprzestrzenia. Jakiś program SAFE O procent - tych pieniędzy nie ma. Nie ma ich dzisiaj - dodała Urszula Augustyn.

Według wyliczeń MSWiA, weto Karola Nawrockiego oznacza utratę ponad 7 mld zł na modernizację służb mundurowych. Zakłady Mechaniczne miały otrzymać zamówienia na "setki tysięcy sztuk karabinów".

Aga Cichy / fot. Tomasz Schenk